Eskişehir Merkez Bankası Binası, Cumhuriyet döneminde kentin ekonomik ve idari yapısını güçlendirmek amacıyla oluşturulan modern kent merkezinin önemli bileşenlerinden biridir. 1940’lı yıllarda gerçekleştirilen planlama çalışmalarıyla birlikte Hükümet Konağı ve Adliye Binası ile birlikte Vilayet Meydanı çevresinde konumlandırılarak kentin yeni idari ve finansal odağı oluşturulmuştur.

1952 yılında mimar Orhan Bolak tarafından inşa edilen yapı, erken Cumhuriyet döneminin yalın ve rasyonel mimari anlayışını yansıtır. Dengeli kütle kompozisyonu, simetrik düzeni ve süslemeden arındırılmış cephe dili ile II. Ulusal Mimarlık Akımı’nın sadeleşen ve işlev odaklı yaklaşımıyla ilişkilendirilebilir. Bu mimari tutum, devletin ekonomik gücünü temsil eden yapıya ölçülü fakat güçlü bir karakter kazandırır.

Simge yapı niteliği, yalnızca mimarisinden değil; kent içindeki konumundan ve temsil ettiği işlevden kaynaklanır. Eskişehir’de modern kamusal alanın oluşumunda belirleyici bir rol üstlenen yapı, Vilayet Meydanı’nın ekonomik ayağını temsil ederek idari merkez bütünlüğünü tamamlar. 2000 yılında kültür varlığı olarak tescillenen Merkez Bankası Binası, bu yönüyle kentin modernleşme sürecinin somut bir göstergesi ve kentsel bellekte yer etmiş önemli bir referans noktasıdır.